NEYİN KISIMLARI

                          BAŞPARE

              Ney'in ses kutusuna üstten takılan daha iyi ses vermeyi sağlayan ve
      rahat üflemeyi kolaylaştıran boynuzdan yapılan ağızlığa başpare (baş        parça) denir.Genellikle 4 cm ya da 4,5 cm çapında yapılıp  kullanılmaktadır.
      Aynı zamanda başpare ve fil dişinden de yapılır.Şimşir başpare ney'in seslerinin       kapalı ve cılız çıkmana neden olduğundan pek kullanılmaz. Fil dişi başpare
      nin ise, maliyeti fazla ve bulunması çok zordur sadece boynuzu için güzelim       Fillerin avlandığını düşünürsek hiç kullanmamak en iyisidir. Bu yüzden en ideali       Manda boynuzudur,eti için beslenen Manda'nın boynuzundan da bu şekilde       yararlanılmaktadır. Başka hayvanların boynuzlarından başpare yapılsa bile       yeterli  randımanı vermez.Kesilen boynuz çeşitli aşamalardan sonra tornada       işlenir,biçim verilir delinir parlatılır kulllanıma hazır hale gelir. Başpare ile       üflenen neyler daha gür, net ve dolgun ses verir. 

Başpare kesiti

             Günümüzde sadece Türkiye'de başpareli ney üfleniyor, diğer ney
      üflenen ülkelerde başpare kullanmazlar ama bizim neylerimizin ses
      kalitesinide yakalıyamazlar çünkü başpare yukarıda da belirttiğimiz gibi
      net ve gür ses vermeyi sağlar.Bu açıdan Dünya'nın her tarafında neyleri-
      mizin ilk öncelikli olduğunu sevinerek söyleye biliriz.Başpare'nin yüksek
      tipte olanlarına memeli,Basık tipte olanlarına, basık tablalı denir.
                           
                            KISIMLARI
               
               A- Nefesin üflendiği delik (çapı 16,17,18 mm)
               B- Dudağın dayandığı satığ yüz. (Değişebilen eğimi vardır.)
               C- Ayak (Boğaz boğumunun dışındadır, yükseklik gerekli
      olduğu zaman yapılır, îstenilen yüksekliğe göre değişir.)
      5mm. olur, bazen hiç olmayabilir.
               D-Boğaz'in içinde kalan kısım (HAZNE) 11 mm. dir. Bu bü-
      yük neylerde fazlaca, küçük neylerde az olur.
               E- Tabla. 4-6 mm. dir..

           

Çeşitli Başpareler

              Başparede Ağız açıklık çapları 16-17 mm, hazne derinlikleri 1-3 mm, dış       çapları da 4 cm, 4,5 cm olabilmektedir. Başparenin kamışa takılan bölümünün       konik, yukarıdan aşağıya daralan ve konik açısı aşağı yukarı 5        derecedir.Kamışa takılan kısmın yüksekliği 12 mm, üstteki kısmın
      yüksekliği 18 mm dir,sonuçta başparenin toplam yüksekliği 30 mm 'yi bulur.
             

                                                     Manda Boynuzu ve Ahşap başpare

              Başparenin genellikle Manda boynuzundan yapıldığını biliyoruz.
        Günümüzde iç Anadolu'nun diğer illerinde üretilen Manda neslinin gün
        geçtikçe azalması nedeni ile Manda boynuzu bulmak zorlaştığı için yarı
        boynuz yarı ahşap (içte üflenen kısım boynuz dış kenar ahşap) güzel         başpareler de yapılmaktadır. Ayrıca Fil dişinden Abanoz,Şimşir gibi
        ağaçlardan da yapılabilmektedir.Bunların dışında sağlığa zarar
        vermeyen Derlin adında bir malzemeden yapılmaktadır.
            
                                                               

Derlin'den yapılmış bir Başpare

              Ben Manda boynuzundan ,Manda boynuzu ve ahşap , ayrıca Derlin       kullanarak başpare yapmaktayım,.
             Atölyemizden başpare ayrıca temin edilebilir.

             Hazırlayan: Neyzen Semih Gümüş